Η στεγαστική κρίση αποτελεί πλέον ένα από τα σοβαρότερα κοινωνικά ζητήματα της χώρας, με εντονότερη παρουσία στα μεγάλα αστικά κέντρα, όπου παρατηρείται αυξημένη πληθυσμιακή συγκέντρωση. Σύμφωνα με εκτιμήσεις παραγόντων της αγοράς, το έλλειμμα κατοικιών σε πανελλαδικό επίπεδο υπερβαίνει τις 250.000.

Την ίδια στιγμή, μεγάλο μέρος του οικιστικού αποθέματος αφορά παλαιές κατοικίες, κατασκευασμένες πριν από το 1990, οι οποίες έχουν επιβαρυνθεί σημαντικά από τη φθορά του χρόνου και απαιτούν εκτεταμένες παρεμβάσεις για να καταστούν ξανά λειτουργικές.

Ωστόσο, η πλειονότητα των ιδιοκτητών αδυνατεί να καλύψει το κόστος μιας ολοκληρωμένης ανακαίνισης με ίδιους πόρους, γεγονός που οδηγεί σε έντονη αναζήτηση επιδοτούμενων λύσεων.

Το αυξημένο ενδιαφέρον αποτυπώνεται ξεκάθαρα στη μεγάλη συμμετοχή στα διαθέσιμα προγράμματα, με κυριότερο το «Εξοικονομώ».

Σε αυτό το πλαίσιο, η πολιτεία ενεργοποιεί μια σειρά από χρηματοδοτικά εργαλεία που δίνουν τη δυνατότητα επιδότησης εργασιών ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης.

Κοινός στόχος όλων των προγραμμάτων είναι η ενίσχυση της προσφοράς κατοικιών, είτε για ιδιοκατοίκηση είτε για μακροχρόνια μίσθωση, συμβάλλοντας στην άμβλυνση του στεγαστικού προβλήματος.

Ποιοι είναι οι διαθέσιμοι τρόποι επιδότησης για ανακαίνιση κατοικίας

Οι επιλογές επιδότησης που ισχύουν σήμερα για το 2026 διαμορφώνονται ως εξής:

Α. Νέο πρόγραμμα ανακαίνισης παλαιών κατοικιών και μικρής ενεργειακής αναβάθμισης (αναμένεται)
Β. Πρόγραμμα «Εξοικονομώ»
Γ. Πρόγραμμα «Ανακαινίζω – Νοικιάζω»
Δ. Πρόγραμμα «Αναβαθμίζω το σπίτι μου»

Α. Νέο πρόγραμμα ανακαίνισης παλαιών κατοικιών

Το νέο πρόγραμμα προβλέπει επιδότηση έως 90% του συνολικού κόστους. Οι επιλέξιμες δαπάνες ανέρχονται έως 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ανώτατο συνολικό ποσό τις 36.000 ευρώ.

Αφορά κατοικίες με οικοδομική άδεια έως το 1990 και μέγιστη επιφάνεια 120 τ.μ.

Οι εργασίες που επιδοτούνται περιλαμβάνουν:

• υδραυλικές και ηλεκτρολογικές εγκαταστάσεις
• ανακαίνιση κουζίνας και μπάνιου
• αντικατάσταση δαπέδων και πλακιδίων
• νέα κουφώματα και συστήματα θέρμανσης
• βαψίματα
• ηλιακούς θερμοσίφωνες, μόνωση ταράτσας και τέντες

Προϋπόθεση αποτελεί η ενεργειακή αναβάθμιση τουλάχιστον κατά μία ενεργειακή κατηγορία.

Β. Πρόγραμμα «Εξοικονομώ»

Το «Εξοικονομώ» αφορά αποκλειστικά ενεργειακές παρεμβάσεις σε κατοικίες. Το ποσοστό επιδότησης κυμαίνεται από 50% έως και 100%, ανάλογα με τα εισοδηματικά κριτήρια του δικαιούχου.

Οι επιλέξιμες εργασίες περιλαμβάνουν:

• θερμομόνωση
• αναβάθμιση συστήματος θέρμανσης
• αντικατάσταση κουφωμάτων και συστημάτων σκίασης
• τοποθέτηση τεντών
• εγκατάσταση ηλιακού θερμοσίφωνα

Για την ένταξη στο πρόγραμμα, η κατοικία πρέπει:

• να χρησιμοποιείται ως κύρια κατοικία
• να είναι νομίμως υφιστάμενη χωρίς αυθαιρεσίες
• να κατατάσσεται, βάσει του Α’ Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης, σε ενεργειακή κατηγορία ίση ή χαμηλότερη της Γ.

Γ. «Ανακαινίζω – Νοικιάζω»

Το πρόγραμμα απευθύνεται σε ιδιοκτήτες κενών κατοικιών (τα τελευταία τρία χρόνια) έως 100 τ.μ., προσφέροντας επιδότηση έως 60% των δαπανών, με ανώτατο κόστος εργασιών τις 13.500 ευρώ και μέγιστο ποσό επιχορήγησης τις 8.500 ευρώ.

Οι δικαιούχοι πρέπει να διαθέτουν:

• οικογενειακό εισόδημα έως 40.000 ευρώ
• ακίνητη περιουσία έως 300.000 ευρώ

Το ακίνητο οφείλει να είναι δηλωμένο ως κενό στις φορολογικές δηλώσεις των τελευταίων τριών ετών και να διατεθεί προς ενοικίαση με τριετές μισθωτήριο, παρέχοντας φοροαπαλλαγή.

Η ανακαίνιση ολοκληρώνεται εντός έξι μηνών, ενώ προβλέπονται κυρώσεις αν δεν τηρηθεί η υποχρέωση μίσθωσης.

Δ. «Αναβαθμίζω το σπίτι μου»

Το πρόγραμμα παρέχει άτοκο δάνειο από 5.000 έως 25.000 ευρώ, με πλήρη επιδότηση επιτοκίου, για ενεργειακές παρεμβάσεις σε υφιστάμενες κατοικίες.

Δικαίωμα συμμετοχής έχουν φυσικά πρόσωπα με κύρια ή μη εκμισθωμένη δευτερεύουσα κατοικία.

Καλύπτονται δαπάνες όπως θερμομόνωση, αντικατάσταση κουφωμάτων, εγκατάσταση φωτοβολταϊκών και λοιπών πράσινων τεχνολογιών.

ΠΟΙΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΘΕΩΡΟΥΝΤΑΙ ΕΠΙΛΕΞΙΜΕΣ

Μόνωση ταράτσας

Η μόνωση της ταράτσας προσφέρει ταυτόχρονα υγρομόνωση και θερμομόνωση, συμβάλλοντας στη διατήρηση υψηλότερης θερμοκρασίας τον χειμώνα και μεγαλύτερης δροσιάς το καλοκαίρι.

Θερμομόνωση εξωτερικών τοίχων

Η πλήρης θερμομόνωση τοίχων, υποστυλωμάτων και τοιχίων μειώνει αισθητά την ενεργειακή κατανάλωση, περιορίζει φαινόμενα υγρασίας και μούχλας και εξασφαλίζει σταθερές συνθήκες θερμικής άνεσης όλο τον χρόνο, με σημαντική μείωση εξόδων θέρμανσης και ψύξης.

Αντικατάσταση κουφωμάτων

Η αντικατάσταση παλαιών κουφωμάτων με σύγχρονα, ενεργειακά αποδοτικά συστήματα μπορεί να επιφέρει εξοικονόμηση ενέργειας έως και 30%. Τα νέα κουφώματα διαθέτουν διπλούς υαλοπίνακες, αυξημένη ασφάλεια και βελτιωμένη ηχομόνωση.

Εγκατάσταση αντλίας θερμότητας

Οι αντλίες θερμότητας προσφέρουν υψηλή ενεργειακή απόδοση, μειωμένο κόστος λειτουργίας, δυνατότητα θέρμανσης και ψύξης με μία μονάδα, περιβαλλοντικά οφέλη και ταυτόχρονη αύξηση της εμπορικής αξίας του ακινήτου.

Κλιματισμός

Ο σύγχρονος κλιματισμός εξασφαλίζει αποτελεσματική ψύξη και θέρμανση, βελτίωση της ποιότητας του αέρα μέσω φίλτρων που συγκρατούν σκόνη και αλλεργιογόνα, καθώς και καλύτερη διαχείριση της υγρασίας.

Σκίαση με τέντες

Η τοποθέτηση τεντών στις όψεις του κτιρίου συμβάλλει ουσιαστικά στη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης, δημιουργώντας ευχάριστες συνθήκες φωτισμού και φυσικού αερισμού.

Ηλιακός θερμοσίφωνας

Οι ηλιακοί θερμοσίφωνες παρέχουν δωρεάν ζεστό νερό καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, επιτυγχάνοντας εξοικονόμηση ενέργειας από 40% έως 80%. Αποτελούν φιλική προς το περιβάλλον λύση, αξιοποιώντας ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.